معرفی فیلم «فراری»

دوشنبه, 17 ارديبهشت 1397 05:01

فیلم سینمایی «فِراری» بیستمین ساخته علیرضا داوودنژاد در بخش سودای سیمرغ سی و پنجمین جشنواره فیلم فجرحضور دارد. «فِراری» یک فیلم اجتماعی است که به گفته سازندگان آن با رویکرد آسیب شناسی جامعه و قشرهای مختلف وعوامل خودشیفتگی کاذب و عدم تناسب زندگی بین طیف های متفاوت با قهرمان خود گلنار به دل شهر می زند. محسن تنابنده و ترلان پروانه بازیگران اصلی این فیلم هستند. پخش این فیلم برعهده هدایت فیلم است. علیرضا داوودنژاد پیش از این فیلم های «روغن مار»، «کلاس هنرپیشگی»، «مرهم» و ... را کارگردانی کرده است.

جهانگیر کوثری، تهیه کننده فیلم «فراری»:

" به نظر من «فِراری» بهترین فیلم علیرضا داود نژاد است."

 

خلاصه داستان های فیلم:

- گلنار (ترلان پروانه) در پی یافتن یک ماشین فراری قرمز به تهران می آید تا شاید به آرزوهای خود برسد. نادر (محسن تنابنده) با آگاهی از موقعیت گلنار تلاش می کند او را به واقعیت های زندگی برگرداند اما...

-  داستان دختر 18 ساله‌ای به نام گلنار با بازی ترلان پروانه را روایت می‌کند که از شهرستان به تهران می‌آید و تلاش می‌کند تا با ماشین فراری هشت میلیاردی، عکس یادگاری بگیرد. گلنار در این‌ بین با یک راننده آژانس آشنا می‌شود که او را در اتفاقات قصه همراهی می‌کند.

 

عوامل فیلم:

کارگردان: علیرضا داوودنژاد/ تهیه کننده: جهانگیر کوثری/ نویسنده: کامبوزیا پرتوی/ مدیر فیلمبرداری: محمود کلاری/ فیلمبردار: محمد ابراهیمیان/ طراح صدا: پرویز آبنار/ تدوین: حسن حسندوست/ دستیار یک کارگردان و برنامه‌ریز: رضا سخایی/ مدیر تولید: حمیدرضا وفایی/ طراح صحنه و لباس: بابک کریمی طاری/ طراح چهره‌پردازی: عبداله اسکندری/ موسیقی: یحیی سپهری شکیب/ فیلمبردار پشت صحنه: علی داوودنژاد/ عکس: سجاد سپهری شکیب/ منشی صحنه: شیدا باسمه چی/ جانشین تولید: نشاط پورفراهانی/ مدیر تدارکات: رضا بداقی/ پخش: هدایت فیلم

بازیگران: محسن تنابنده در نقش نادر ، ترلان پروانه در نقش گلنار ، سیامک صفری ، سیما تیرانداز ، رضا داوودنژاد ، محمدرضا داوودنژاد ، رضا کیانیان ، اقدس سعادت رضایی ، علی داوودنژاد ، کامیار نیازناک ، سجاد سپهری شکیب ، احمد یاوری شاد ، میترا تبریزی ، علی رستگاری ، حسن کریم خان زند

 

عکس های فیلم و پشت صحنه:


 ترلان پروانه در فیلم فراری علیرضا داود نژاد

 محسن تنابنده در «فراری»

 ترلان پروانه و محسن تنابنده در فیلم «فراری»

 ترلان پروانه در «فراری»

 محسن تنابنده در نمایی از «فراری»

 سیامک صفری و محسن تنابنده در نمایی از فیلم فراری

 ترلان پروانه و محسن تنابنده در «فراری»

 علیرضا داوودنژاد و محسن تنابنده در پشت صحنه فیلم «فراری»

 عبدالله اسکندری و جهانگیر کوثری در پشت صحنه فیلم «فراری»

 

برای دیدن عکس های بیشتر به صفحه تصاویر فیلم فراری مراجعه کنید.

 

حواشی فیلم:

فیلم «فِراری» به دلیل طولانی شدن مدت زمان فیلمبرداری آن از حضور در سی و چهارمین جشنواره فیلم فجر بازماند.

پیش از این اعلام شده بود که باران کوثری و سحر دولتشاهی، نقش های کوتاهی را در فیلم «فِراری» بازی می کنند اما حضور این دو بازیگر منتفی شده است.

محمود کلاری درباره فیلم «فراری» گفت:

"این فیلم یک درام اجتماعی است که به نگاه و تصور نسل جوان به زندگی اشاره دارد. یکی از فاکتورهای مهم که در فیلمنامه این فیلم سینمایی طرح شده، مسیری است که جوانان امروز برای رسیدن به رویاهای خود طی می کنند که به اعتقاد من دست گذاشتن روی موضوعاتی از این دست در حوزه فیلم های اجتماعی ضروری است. با توجه به فیلمنامه خوبی که فیلم «فراری» دارد فکر می کنم اثری جذاب و در عین حال مخاطب پسندی از آب درآید."

محمود کلاری درباره همکاری با علیرضا داوودنژاد گفت:

"همکاری با علیرضا داودنژاد برای من شوق آور است چراکه این کارگردان سینمای ایران روحیه ای شاد، جوان و سرزنده دارد و این روحیه را در طول کار هم حفظ می کند از همین رو کار کردن با داودنژاد نه تنها خسته کننده نیست بلکه لذت بخش هم هست و خوشحالم که موقعیت همکاری با این کارگردان سینمای ایران برای من فراهم شده است."

ترلان پروانه در فیلم «فراری» با لهجه شمالی صحبت می کند.

ترلان پروانه درباره نقشش در فیلم «فراری» در مصاحبه با باشگاه خبرنگاران جوان گفت:

"نقشم در «فراری» نسبت به بقیه نقش‌هایی که تاکنون ایفا کردم خیلی تفاوت داشت و به همین دلیل در یکی از مهمترین سال های زندگی ام یعنی سال کنکور، بازی در این فیلم را قبول کردم؛ یک دختر جوان و به روز شمالی که می‌خواهد روی مد باشد و برای انداختن عکس با ماشین مورد علاقه اش از خانه فرار می‌کند و به تهران می‌آید."

ترلان پروانه ر مورد نحوه انتخابش برای حضور در این فیلم گفت:

"راستش تا جایی که می دانم آقای داود نژاد از ابتدا من را برای بازی در «فراری» انتخاب کردند اما خودشان گفتند: «دوست دارم به خودم ثابت شود که نمی توانم کسی را بهتر از تو برای این نقش پیدا کنم» و اینجور شد که رشت و گیلان و . . برای پیدا کردن بازیگر گشتند و در نهایت خودشان گفتند که کسی را بهتر از تو پیدا نکردم."

«چهارراه استانبول»

یکشنبه, 16 ارديبهشت 1397 04:29

فیلم سینمایی «چهارراه استانبول» ششمین ساخته مصطفی کیایی در بخش سودای سیمرغ سی و ششمین جشنواره فیلم فجر حضور دارد. کیایی بعد از یک سال دوری از جشنواره فیلم فجر، امسال، فیلمی مرتبط با حادثه آتش‌سوزی پلاسکو را به نمایش می‌گذارد. باتوجه به صحبت های مصطفی کیایی، روایت «چهارراه استانبول» خطی است و قصه‌اش قصه پلاسکو نیست، اما با واقعه آتش سوزی پلاسکو گره می خورد.

خلاصه فیلم:

بهمن و احد تولیدی ورشکسته‌ای در پلاسکو دارند و از دست طلبکاران و اهالی پلاسکو فراری‌اند، روز حادثه بهترین زمان برای فرار از دست آن‌هاست.

عوامل فیلم:

تهیه کننده، نویسنده و کارگردان : مصطفی کیایی / مدیر فیلمبرداری: حسین جلیلی/ مدیر تولید : سجاد رحیمی/ دستیار اول کارگردان : هومن خواجه نوری/ برنامه ریز : امید جزینی/ تدوین: نیما جعفری جوزانی/ طراح صحنه : حجت اشتری/ طراح لباس : مارال جیرانی/ صدابردار : امیرنوبخت/طراح گریم: عباس عباسی/ عکاس : میلاد کیایی/ منشی صحنه: نفیسه ذاکری/ مشاور رسانه اى: آریان امیرخان/ جلوه های ویژه رایانه ای : فرید فصیحی/ جلوه های ویژه میدانی : آرش آقابیگ/ مدیر تدارکات : محمد ابراهیمی

بازیگران: بهرام رادانمحسن کیاییسحر دولتشاهیرعنا آزادی ورماهور الوندمهدی پاکدلمسعود کرامتیپوریا رحیمی سامبابک بهشادسعید چنگیزیانخسرو احمدیتینو صالحیمحمدحسین امیدیرضا شریف نژادعلی گیل وریشقایق جعفری جوزانی/ بازیگران خردسال: کارن کیاییباران صوفی

حواشی فیلم «چهارراه استانبول»:

مصطفی کیایی درباره فیلم «چهار راه استانبول» گفت: "فکر می‌کنم هیجانش از تمام فیلم‌هایم بیشتر باشد."

سیدجمال ساداتیان از اعضای هیات انتخاب جشنواره فیلم فجر درباره فیلم «چهار راه استانبول» گفت: "داستان حادثه پلاسکو را دستمایه قرار داده و در کنار آن قصه‌ای را روایت می‌کند و قصه بدی نیست و قابل قبول است."

آرش آقابیک( طراح جلوه های ویژه میدانی ) درباره فیلم «چهار راه استانبول» گفت: "«چهارراه استانبول» از نظر طراحی جلوه های ویژه کار بسیار دشواری بود چرا که بایستی بازسازی صحنه آتش گرفتن ساختمان پلاسکو را انجام می دادیم و حجم وسیعی از آتش سوزی، آوار، دود و... را در این فیلم داشتیم اما ماحصل کار بسیار عالی شده و من اطمینان دارم که مخاطبان در جشنواره فیلم فجر استقبال خوبی را از فیلم به عمل می آورند."

فرید ناظرفصیحی( مدیر جلوه‌های ویژه بصری ) درباره فیلم «چهار راه استانبول» گفت: " در فیلم «چهارراه استانبول» آتش گرفتن پلاسکو موضوع اصلی فیلم نیست اما نکته حایز اهمیت در فیلم این است. شبیه‌سازی عین به عین در فرمت کاری و جنسی که کار می‌کنیم بسیار تاثیرگذار است. این فیلم دقت بسیار بالایی را در تصویرسازی فریم به فریم می طلبد. آتش سوزی پلاسکو در این فیلم  قبل از ریزش، زمان ریزش و بعد از آن دیده می‌شود و کار ما را به  سه فصل تبدیل می‌کند. فتورئال بودن اتفاقات تراژدی، کار را بسیار سخت می‌کند. یک وجه کار تکنیکال و آرتیستیک است و یک بخش خانواده‌های آتش نشانان و مخاطبان جدی سینما است که باید به خوبی از عهده کار برآییم."

فیلم «چهار راه استانبول» ابتدا «پلاسکو» نام داشت.

مصطفی کیایی درباره فیلمنامه «چهار راه استانبول» گفت: "قبل از اینکه ساخت «چهارراه استانبول» را شروع کنم، فیلمنامه دیگری در دست داشتم و 70 درصد آن را هم نوشته بودم که اتفاق پلاسکو رخ داد. آن زمان احساس کردم جوی ایجاد شده است که همه به این موضوع توجه دارند و شرایط طوری بود که آن جو را با توجه به اهمیت اتفاق خیلی تجربه نکرده بودیم بنابراین سعی کردم همین موضوع را کار و قصه‌ام را بر اساس این اتفاق روایت کنم که بخشی از آن به حادثه فرو ریزی ساختمان پلاسکو مربوط می‌شود. "

مصطفی کیایی درباره ساخت فیلم «چهارراه استانبول» و همکاری ارگان ها گفت :"وضعیت طوری پیش رفت که انگار در خیلی از ارگان‌ها رغبت زیادی برای همکاری و همراهی در این موضوع وجود نداشت و تنها جایی که به کار ما اضافه شد و حمایت کرد خودِ سازمان آتش‌نشانی بود، یعنی چون می‌دانستند این فیلم درباره قضیه پلاسکو ساخته می‌شود به ما کمک کردند. در این میان خیلی از آتش‌نشانانی که سر صحنه فیلمبرداری بودند، در صحنه واقعی نیز حضور داشتند و کار برایشان خیلی دردآور بود. "

سردار شریف‌زاده، مدیرعامل سازمان آتش‌نشانی در گفت و گو با دفاع پرس درباره این فیلم گفت: "فیلم «چهارراه استانبول» ماجرای فردی است که کار تجارت پوشاک را انجام می‌دهد و در ساختمان پلاسکو تردد دارد و در یکی از سفرهایش حادثه پلاسکو را شاهد بوده و گوشه‌هایی از این فداکاری‌هایی که آتش‌نشانان در ساختمان پلاسکو انجام دادند در آن فیلم به نمایش گذاشته شده است."

کارن کیایی، پسر مصطفی کیایی در این فیلم به ایفای نقش پرداخته است.

مصطفی کیایی، فیلم های «بارکد»، «بعد از ظهر سگی سگی»، «ضد گلوله»، «خط ویژه» و «عصر یخبندان» را کارنامه هنری خود ثبت کرده است.

مصطفی کیایی در فیلم «چهار راه استانبول»، ششمین همکاری خود را برادرش، محسن کیایی و سومین همکاری خود را با بهرام رادان وسحر دولتشاهی تجربه کرده است.

فیلمبرداری فیلم سینمایی «چهار راه استانبول بعد از پنجاه جلسه به پایان رسید.

پوستر فیلم: (طراح: میثم میرزایی )

 

ناصر چشم آذر درگذشت

شنبه, 15 ارديبهشت 1397 05:06

ناصر چشم آذر آهنگساز و موسیقیدان کشورمان صبح روز جمعه ۱۴ اردیبهشت ماه درگذشت.

 

آهنگساز خاطره ها درگذشت

علت مرگ ناصر چشم آذر

ناصر چشم آذر در بیمارستان باهنر بر اثر سکته قلبی دار فانی را وداع گفت.


بیوگرافی ناصر چشم آذر


زنده یاد ناصرچشم آذر دهم دی ماه سال ۱۳۲۹ در شهرستان اردبیل متولد شد. او در سایه تعلیمات پدرش استاد اسماعیل چشم آذر مراحل اولیه موسیقی را فراگرفت و در کودکی نیز ساز آکاردئون را انتخاب کرد. این هنرمند در ۱۲ سالگی به‌همراه پدرش وارد ارکستر آذربایجانی رادیو ایران می‌شود و  در ۱۳ سالگی نیز جایزه ویژه موسیقی را در مقطع دبیرستان به‌خاطر نواختن آکاردئون دریافت کرد.

این هنرمند پس از گذارندن دوره های مختلف موسیقایی در کشور آمریکا در محضر استادان به نام موسیقی ایران از جمله مرتضی حنانه و ملیک اصلانیان دوره های تکمیلی را نیز سپری کرد. مرحوم چشم آذر از پیشگامان سازهای الکترونیک در ایران است که آلبوم ماندگار «باران عشق» یکی از شاهکارهای اوست.

آهنگسازی چندین اثر سینمایی از جمله «خواهران غریب» به کارگردانی کیومرث پوراحمد، «سوپراستار» به کارگردانی تهمینه میلانی، «زن دوم» به کارگردانی سیروس الوند، «قرنطینه» به کارگردانی منوچهر هادی، «تله» به کارگردانی سیروس الوند، «آتش بس» به کارگردانی تهمینه میلانی، «شمعی درباد» به کارگردانی پوران درخشنده، «غزل» به کارگردانی محمدرضا زهتابی، «خواب و بیدار» به کارگردانی مهدی فخیم زاده، «ساقی» به کارگردانی محمدرضا اعلامی، «قارچ سمی» به کارگردانی رسول ملاقلی پور، «دختران انتظار» به کارگردانی رحمان رضایی، «سارای» به کارگردانی یدالله صمدی، «حریف دل» به کارگردانی رضا گنجی، «می خواهم زنده بمانم» به کارگردانی ایرج قادری، «قصه های مجید» به کارگردانی کیومرث پوراحمد، «هامون» به کارگردانی داریوش مهرجویی فعالیت هایی است که این آهنگساز شناخته شده کشورمان انجام داده است.

آلبوم های «شکوفه های ایران»، «خواهران غریب»، «شب های تهران»، «باران شادی»، «طلوع عشق» و «باران عشق» نیز از جمله آثار صوتی این آهنگساز فقید هستند.

مرحوم چشم آذر قرار بود اردیبهشت ماه سال جاری کنسرت هایی را به تهیه کنندگی رسول ترابی در تالار وحدت تهران برگزار کند.

پورتال  سیمرغ درگذشت این هنرمند را به خانواده وی و جامعه هنری کشور تسلیت می گوید.



منبع: mehrnews.com

«ورود» از مهم‌ترین فیلم‌های خارجی است که این هفته روی آنتن می‌رود

فرهنگ > تلویزیون - دو روز پایانی این هفته، شبکه‌های تلویزیونی شاهد هنرنمایی بازیگرانی چون شهاب حسینی، رضا کیانیان، داریوش ارجمند، پرویز پرستویی، اکبر عبدی، جرمی لی‌رنر، امی آدامز، گری اولدمن، اد هریس، مایکل پنا، جاش برولین، جکی چان و جان کیوسک خواهند شد.

 

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، شبکه‌های مختلف سیما برای روزهای پنجشنبه و جمعه این هفته، نمایش 21 فیلم سینمایی و تلویزیونی را تدارک دیده‌اند.

این هفته، شبکه دو و سه سیما، با نمایش پنج فیلم، پیشتاز هستند و پس از آن‌ها شبکه‌ چهار قرار دارد که سه اثر سینمایی را روی آنتن می‌برد. در این میان، شبکه‌های پنج، کودک و امید هرکدام دو فیلم را به نمایش خواهند گذاشت. شبکه‌های یک و افق هم میزبان یک فیلم سینمایی خواهند شد.

از فیلم‌های شناخته شده ایرانی که این هفته روی آنتن می‌روند می‌توان به «قدمگاه» ساخته محمدمهدی عسگرپور  با حضور رضا کیانیان و بابک حمیدیان، «آدم برفی» به کارگردانی داود ميرباقری و بازی اکبر عبدی، پرویز پرستویی و داریوش ارجمند، «برادرم خسرو» کار احسان بیگلری با بازی شهاب حسینی، ناصر هاشمی، هنگامه قاضیانی و بیتا فرهی و «امکان مینا» به کارگردانی کمال تبریزی و بازی میلاد کی‌مرام، مینا ساداتی و شاهرخ فروتنیان اشاره کرد.

فیلم «ورود» به کارگردانی دنیس ویلنیوو و بازی جرمی لی‌رنر، فارست ویتاکر و امی آدامز هم شناخته‌شده‌ترین اثر سینمایی خارجی این هفته به شمار می‌آید.

شبکه یک

- فیلم سینمایی «رودخانه ویند» به کارگردانی تیلور شریدان، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 16 از شبکه یک سیما پخش خواهد شد.

در خلاصه داستان فیلم آمده است: «کوری لمبرت، مامور سازمان حیات وحش در حین گشت‌زنی در منطقه استحفاظی خود جنازه‌ منجمد شده‌ یک دختر جوان را در برف پیدا می‌کند. در پی کشف جنازه و بالا گرفتن احتمال جنایت، پلیس وارد ماجرا می‌شود و جین بنر افسر تازه کار اف‌بی‌آی مامور رسیدگی به این پرونده می‌شود. کوری که کوهستان‌های پربرف منطقه را مثل کف دستش می‌شناسد برای یافتن قاتل با جین همراه می‌شود. جنازه مربوط به دختر جوانی به‌نام ناتالی است که به همراه همسرش مت در همان حوالی زندگی می‌کرده است. آنها به دنبال مت می‌گردند اما مت هم ناپدید شده است. چندی نمی‌گذرد که جنازه مت هم پیدا می‌شود...!»

در این فیلم الیزابت اولسن، جرمی رنر و جان برنت هال هنرنمایی کرده‌اند.

شبکه دو 

- فیلم تلویزیونی «سلام مامان» به کارگردانی اصغر توسلی، پنج‌شنبه 13 اردیبهشت‌ ساعت ‌‌8 صبح از شبکه دو سیما پخش می‌شود.

داستان فیلم از این قرار است: «علی نوجوان 12 ساله پس از فوت مادرش تنها شده و تمام تلاشش را برای پرکردن جای خالی او به کار می‌بندد. او نمی‌تواند حضور بیگانه‌ای را به جای مادرش در خانه تحمل کند. اما ناتوانی علی در انجام امور زندگی و مشکلاتی که سبب افت تحصیلی‌اش می‌شود...»

در این فیلم علیرضا جلالی‌تبار و ستاره اسکندری نقش‌آفرینی کرده‌اند.

- فیلم تلویزیونی «قدمگاه» به کارگردانی محمدمهدی عسگرپور، پنج‌شنبه 13 اردیبهشت‌ ساعت 23:30 از شبکه دو سیما پخش می‌شود.

در خلاصه داستان فیلم آمده است: «رحمان پسری سرراهی است که از همان کودکی در روستا زندگی کرده و بزرگ شده است. هر سال در نیمه شعبان او برای ادای نذر ده ساله‌اش (که امسال آخرین سال آن است) راهی قدمگاه می‌شود. اما با رسیدن به این زیارتگاه رحمان خوابی می‌بیند که زندگی او را متحول می‌کند...»

رضا کیانیان و بابک حمیدیان در این فیلم نقش‌آفرینی کرده‌اند.

- فیلم تلویزیونی «کفش‌های پاره» به کارگردانی وحید پاک‌زاد، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 8 از شبکه دو سیما پخش خواهد شد.

داستان فیلم در مورد دختر بچه‌ای به نام شادی است که ارتباط عاطفی بسیار قوی با پدربزرگش دارد. او با سوال بزرگی به‌نام مرگ مواجه می‌شود، پدربزرگ در جواب به سوال شادی که زمان مرگ او را می‌پرسد، زمان مرگ را به شوخی وقتی اعلام می‌نماید که کفش‌هایش پاره شوند! از آن به بعد شادی درگیر کفش‌های پدربزرگ می‌شود تا مبادا به آنها آسیبی برسد. در طی اتفاقی یک لنگه از کفش پدربزرگ پاره می‌شود. شادی سریعا کفش را به کفاشی برای تعمیر می‌سپارد. پدربزرگ نیز به علت عارضه قلبی روانه بیمارستان می شود. زمانی که شادی برای پس گرفتن کفش به کفاشی می‌رود متوجه می‌شود که کفاش فوت کرده است. او به کمک پسر همسایه به دنبال آشنائی که بتواند کفش را به آنها پس دهد به منزل او و حتی مراسم ختم او می‌رود...»

جهانبخش سلطانی، الهام رضايی و امين زارع بازیگران این فیلم هستند.

- فیلم سینمایی «معمای والتون» به کارگردانی جوزف ایتایا، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 17:30 از شبکه دو سیما پخش خواهد شد.

در این فیلم خواهیم دید: «اندی جوان 17 ساله‌ای است که پس از شکست در رقابت شنای منطقه‌ای و از دست دادن بورس تحصیلی، فرزندی غیر قابل تحمل برای خانواده‌اش شده است، برای بار چندم به جرم دزدی از فروشگاه دستگیر می‌شود. پدر و مادر اندی تصمیم می‌گیرند او و برادر کوچکش، مارک را برای دیدن عمو ترنت به جزیره‌ای در حوالی شهرشان بفرستند. اندی و مارک هیچ‌گاه اسم عمو ترنت و جزیره را نشنیده‌اند و همین موضوع باعث عصبانیت اندی و هیجان زده بودن مارک می‌شود. اندی و مارک به محض ورود به جزیره متوجه می‌شوند پدربزرگ آنها، مالک جزیره و مردی ثروتمند بوده است که پس از مفقود شدنش، تمام میراث و ثروتش که همانند گنجی پنهان کرده، ناپدید می‌شود...»

جاستین کلی و بنجامین استاکهام بازیگران این فیلم هستند.

- فیلم سینمایی «فضای بین ما» به کارگردانی پیتر چلسوم، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 30: 23 از شبکه دو سیما پخش خواهد شد.

در این فیلم با بازی گری اولدمن، ایسا باترفیلد وکارلا گوجینو خواهیم دید: «گاردنر در مریخ متولد شده و مادرش را در مریخ از دست داده است. او شانزده ساله شده و با دختری در زمین آشنا می‌شود. گاردنر به زمین می‌آید و از بیمارستان فرار می‌کند و به دختر مورد علاقه‌اش می‌رسد ولی به دلیل عادت نداشتن به جاذبه نمی‌تواند در زمین زندگی کند و به مریخ بازمی‌گردد.»

شبکه سه

- فیلم تلویزیونی «روز اردو» به کارگردانی حسین قناعت و حسن محمدی، پنج‌شنبه 13 اردیبهشت‌ ساعت 10 از شبکه سه سیما پخش می‌شود.

در این فیلم با نقش‌آفرینی سعید آقاخانی، اردلان شجاع‌کاوه و آشا محرابی خواهید دید: «دو نوجوان به نام‌های فرید و میثاق، همسایه و هم‌کلاسی هستند که به‌خاطر اختلافات فرهنگی و خانوادگی مشکلاتی با هم دارند. آنها برای یک اردوی دانش آموزی به رامسر می‌روند و اتفاقاتی در این سفر می‌افتد که بر اخلاق و رفتار آنها تاثیر می‌گذارد.»

 از لوکیشن‌های «روز اردو» می‌توان به شهرک شهید محلاتی و میدان هروی در تهران اردوگاه میرزا کوچک جنگلی و جنگلها و ساحل رامسر اشاره کرد....

- فیلم سینمایی «سه احمق» به کارگردانی راج کومار هیرانی، پنج‌شنبه 13 اردیبهشت‌ ساعت 15 از شبکه سه سیما پخش خواهد شد.

داستان فیلم از این قرار است: «سه فارغ‌التحصيل کالج مهندسی بعد از 10 سال بر سر يک قرار قديمی حاضر می‌‌شوند ولی نفر چهارم نمی‌آيد. آنها برای پيدا کردن او راهی سفری طولانی می‌شوند و در نهايت درمی‌يابند که دوستشان هويت يک نفر ديگر را داشته و به جای او تحصيل کرده و مدرک تحصيلی گرفته است!

امیر خان، مد هاوان و مونا سینق بازیگران این فیلم هستند.

- فیلم سینمایی «آدم برفی» به کارگردانی داود ميرباقری، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 10 روی آنتن  شبکه سه سیما می‌رود.

در خلاصه داستان فیلم آمده است: «عباس خاکپور بعد از چند حرکت شکست‌خورده برای گرفتن ويزای آمريکا، به پيشنهاد يک دلال ايرانی تغيير چهره داده و به ظاهر يک زن درمی‌آيد. با اين ترفند او می‌تواند ويزای مهاجرت به آمريکا را بگيرد. اما در اين بين با زنی ايراني به‌نام دنيا آشنا می‌شود که توسط شوهر سابقش به ترکيه کشانده شده و آواره و سرگردان به حال خود رها شده است. خاک‌پور که رفته رفته به زن دل بسته، فکر سفر به آمريکا را از سر بيرون می‌کند و تصميم می‌گيرد به ظاهر قبلی خود بازگشته با دنيا ازدواج کند و به ايران بازگردد.»

در این فیلم سینمایی، اکبر عبدی، پرویز پرستویی و داریوش ارجمند هنرنمایی کرده‌اند.

- فیلم سینمایی «فراتر از فریب» به کارگردانی میسکانداکت شینتارو شیموساوا، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 14:30 از شبکه سه سیما پخش می‌شود.

در این فیلم خواهید دید: «بن وکیل موفق و جوانی است که در یک شرکت حقوقی کار می‌کند و یک زندگی معمولی با همسرش دارد. ناگهان امیلی نامزد سابق او پس از ده سال سر و کله‌اش پیدا می‌شود و برای افشای یک پرونده بزرگ از بن کمک می‌خواهد. پرونده مربوط به یک شرکت دارویی معروف است که یک نوع از داروهای آن موجب مرگ افراد زیادی شده و رییس شرکت با رشوه و پول جلوی افشای این ماجرا را گرفته است. امیلی دستیار رییس این شرکت دارویی است و اطلاعات مهمی را از لپ تاپ رییس شرکت دزده است و در اختیار بن قرار می‌دهد...»

مالین آکرمان، آلیس او و جولیا استلیس بازیگران این فیلم هستند.

- فیلم سینمایی «کنگ، جزیره گمشده» به کارگردانی جوردن رابرتز، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 30: 19 از شبکه سه سیما پخش می‌شود.

در این فیلم با بازی تام هیدلستون، ساموئل جکسون و بیر لارسون خواهید دید: «در سال ۱۹۷۳ ارتش آمریکا در جنگ ویتنام ناموفق و شکست‌خورده در حال ترک آنجاست. اما در این شرایط مردی به‌نام بیل راندا تصمیم دارد در یک پروژه اکتشافی خود و همراهانش را به یک جزیره ناشناخته به‌نام جزیره جمجمه برساند چون معتقدند این جزیره به دلیل عدم ارتباط با دنیای بیرون می‌تواند اسرار زیادی از دنیای وحش داشته باشد. بیل با کمک هلی‌کوپترهای ارتش و چند سرباز به جزیره وارد می‌شوند ولی ناگهان با یک گوریل غول پیکر روبرو می‌شوند...»

شبکه چهار 

- فیلم تلویزیونی «سوگند» به کارگردانی فرید شکرآبی، پنج‌شنبه 13 اردیبهشت‌ ساعت 20:30 از شبکه چهار سیما روی آنتن می‌رود.

داستان فیلم در مورد زن و شوهر هنرمندی است که به دلایل کاری قصد بچه‌دار شدن را ندارند ولی بعد از مرگ خواهر و شوهر خواهر این مرد هنرمند، او مجبور به نگهداری از کودک ده ماهه آنها می‌شود و ورود این کودک به زندگی آنها رنگ تازه‌ای می‌بخشد.

در این فیلم، شاهرخ استخری، فرناز رهنما و شهرام عبدلی نقش‌آفرینی کرده‌اند.

- فیلم سینمایی «برادرم خسرو» به کارگردانی احسان بیگلری، پنج‌شنبه 13 اردیبهشت‌ ساعت 20:30 از شبکه چهار سیما روی آنتن می‌رود.

در این فیلم با نقش‌آفرینی شهاب حسینی، ناصر هاشمی، هنگامه قاضیانی و بیتا فرهی خواهیم دید: «خسرو به اختلال دوقطبی مبتلاست و با مادرش زندگی می‌کند. مادر قصد سفر دارد و لذا خسرو باید تا بازگشت مادر در منزل برادرش ناصر بماند. ناصر دندانپزشک است و برخلاف برادر بیمار خود زندگی بسیار منظم و اصول سخت و محکمی دارد. تفاوت این دو برادر چالش‌ها و درگیری‌های فراوانی را موجب می‌شود. تا جایی که ناصر هر شب قرص خواب‌آور به خورد خسرو می‌دهد تا شب‌ها بخوابد و روزها نیز آرام باشد. اما همین موضوع باعث بدتر شدن حال خسرو می‌شود...»

- فیلم سینمایی «ورود» به کارگردانی دنیس ویلنیوو، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 21:30 از شبکه چهار روی آنتن می‌رود.

در خلاصه داستان فیلم با بازی فارست ویتاکر و امی آدامز آمده است: «آدم فضایی‌ها با 12 سفینه در 12 نقطه زمین فرود آمده‌اند و ارتش و دانشمندان همه به دنبال این هستند که به نحوی از هدف آدم فضایی‌ها مطلع شوند. زن زبان‌شناس مامور می‌شود تا زبان انسانها را به آنها آموزش دهد یا به نحوی زبان آنها را یاد بگیرد. آدم فضایی‌ها داری یک زبان غیر گفتاری هستند که این زبان‌شناس باید کلمات آنها را رمزگشایی کند؛ اما در این بین عده‌ای تصور می‌کنند که آدم فضایی‌ها قصد نابودی زمین را دارند و چیزی نمانده جنگی بین انسان‌ها و آدم فضایی‌ها رخ دهد...»

شبکه پنج 

- فیلم سینمایی «مرز» به کارگردانی مایکل بری، پنج‌شنبه 13 اردیبهشت‌ ساعت 13:30 از شبکه پنج سیما پخش می‌شود.

در این فیلم با بازی اوا لانگوریا، اد هریس و مایکل پنا خواهیم دید: «میگوئل مرزنشین مکزیکی به قصد زندگی بهتر تصمیم دارد تا به صورت غیرقانونی و قاچاق به آمریکا مهاجرت کند. پدر همسرش مرد دیگری به‌نام خوزه را نیز با او همراه می‌کند. میگوئل پیش از این چندین بار مهاجرت کرده ولی هر بار دستگیر و بازگردانده شده است! چند نوجوان آمریکایی که یکی از آنها، شان پسر کلانتر است به قصد تفریح و تیراندازی به زمین‌های شخصی به نام روی می‌روند که 25 سال کلانتر آن شهر است. آنها با دیدن میگوئل و خوزه تصمیم به تیراندازی به سمت آنها می‌گیرند، غافل از اینکه اولیویا همسر روی برای اسب سواری در آن اطراف است و صدای شلیک باعث ترسیدن اسب و افتادن او می‌شود. روی که صدای شلیک را شنیده، زمانی می‌رسد که همسرش در حال جان دادن است و در آغوشش می‌میرد. روی گمان می‌کند میگوئل قصد دزدیدن اولیویا را داشته و او باعث مرگش شده است...»

- فیلم سینمایی «نبرد با آتش» به کارگردانی جوزف کوزینسکی، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 13:30 از شبکه پنج پخش می‌شود.

در این فیلم با بازی میلاس تالر و جاش برولین خواهیم دید: «یک گروه محلی از جوان‌های علاقمند به آتش‌نشانی جنگل به رهبری اریک مارش که آتش‌نشان با سابقه‌ای است، تلاش می‌کنند که به عنوان اولین گروه ویژه محلی توسط اداره مرکزی آتش‌نشانی جنگل‌ها به رسمیت شناخته شوند. آنها می‌خواهند در شهر خودشان همیشه آماده نبرد با آتش باشند تا قبل از اعزام و رسیدن نیروهای مرکزی بتوانند از پیشروی آتش سوزی‌های زیاد این منطقه جلوگیری کنند. اما اداره مرکزی مخالف تشکیل یک گروه محلی است...»

شبکه کودک

- انیمیشن سینمایی «رابینسون کروزو» به کارگردانی وینسنت کیستلوت و بن استاسن، پنج‌شنبه 13 اردیبهشت‌ ساعت 14 از شبکـه کودک پخش خواهد شد.

در این انیمیشن خواهیم دید: «رابینسون کروزوئه با یک طوفان شدید به جزیره‌ای ناشناخته برده می‌شود که اتفاقات عجیبی در آن رخ می‌دهد. در این جزیره کوچک عجیب، پرندگان و جانورانی در کنار هم زندگی می‌کنند که تا به‌حال هیچ انسانی را ندیده‌اند. طوطی سخنگوی داستان نیز مانند رابینسون دوست دارد که زیبایی‌های این جهان را از نزدیک ببیند و به همین دلیل قصد دارد به جزایر ناشناخته سفر کند...»

- انیمیشن سینمایی «لک لک‌ها» به کارگردانی نیکولاس استالر و داگ سوییتلند، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 14 از شبکه کودک پخش خواهد شد.

در خلاصه داستان این انیمیشن آمده است: «لک‌لک‌ها در یک کارخانه‌ بزرگ و پیشرفته در کوهستان زندگی می‌کنند. آنها که اکنون حمل و نقل محصولات اینترنتی را به عهده دارند، مدت‌ها پیش مسئول رساندن نوزادان به پدر و مادرشان بودند...»

شبکه امید

- فیلم سینمایی «شمشیر اژدها» به کارگردانی دانیل لی، پنج‌شنبه 13 اردیبهشت‌ ساعت 18 از شبکه امید پخش خواهد شد.

داستان فیلم با نقش‌آفرینی جکی چان و جان کیوسک در دوران سلسله‌ هان اتفاق می‌افتد و درباره‌ عده‌ای سرباز رومی است که سر از چین درمی‌آورند و با محافظان جاده ابریشم که به آنجا تبعید شده‌اند مواجه می‌شوند.

- فیلم سینمایی «قصه‌های مجید» به کارگردانی کیومرث پوراحمد، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 18 از شبکه امید پخش خواهد شد.

در این فیلم با بازی مهدی باقربیگی و جهان‌بخش سلطانی خواهیم دید: «مجید، پسر نوجوان خوش‌فکری است که آرزو دارد روزی نویسنده شود، او به‌همراه بی‌بی، مادربزرگ پیرش در شهر اصفهان زندگی می‌کند. ماجراهایی که برای مجید در مدرسه و معاشرت‌های او با دوستان و آشنایانش اتفاق می‌افتد قصه‌های مجید را شکل می‌دهد.»

شبکه افق

- فیلم سینمایی «امکان مینا» به کارگردانی کمال تبریزی، جمعه 14 اردیبهشت‌ ساعت 18:30 از شبکه افق پخش خواهد شد.

داستان این فیلم درباره زن و شوهری به نام مهران و مینا است که در روزهای موشک باران تهران در دهه ۶۰ زندگی مشترک ساده و عاشقانه خود را آغاز می‌کنند. مهران خبرنگار است و در یک روزنامه پرتیراژ کار می‌کند و در جریان اخبار سیاسی و اوضاع جنگ قرار دارد. مینا دور از چشم شوهرش به سازمان مجاهدین پیوسته است. او با توجه به شغل شوهرش اخبار و اطلاعات به روزی از اوضاع کشور دارد و آن را در اختیار سازمان مجاهدین قرار می‌دهد. یک روز پس از آژیر قرمز مهران متوجه می‌شود که بمب به جایی در حوالی محل کار مینا برخورد کرده است و خود را سراسیمه به آنجا می‌رساند اما متوجه می‌شود که مینا مدتی است که سرکار نمی‌رود و ...»

میلاد کی‌مرام، مینا ساداتی، شاهرخ فروتنیان، بهرنگ علوی، شایسته ایرانی، سیامک صفری، فرزاد باقری، سیامک احصایی، بهادر مالکی و علی مردانه در این فیلم نقش آفرینی کرده‌اند.

آشنایی با فن زری‌بافی

چهارشنبه, 12 ارديبهشت 1397 10:45

زري بافي چيست؟ زري يعني پارچه‌ي ساخته شده از زر (طلا). پارچه‌اي كه پودهاي آن از طلا است زري يا زربفت پارچه اي ظريف و بسيار گران بهاست كه چله يا تار آن از ابريشم خالص است و پودهاي آن ابريشم رنگي و يكي از پودها، نخ گلابتون است كه مي تواند زرين يا سيمين باشد.

 

تاریخچه زری بافی

راجع به زری بافی ایران نیز مانند قالی از دوران خیلی قدیم اطلاع زیاد در دست نیست ولی شواهد زیاد موجود است. در مورد تاریخچه زری بافی باید گفت که بافت‌ پارچه‌هايي‌ كه‌ درمتن‌ و نقوش‌ آنها، نخهاي‌ گلابتون ‌به‌ كار گرفته‌ شده‌ بنا به‌ روايات‌ تاريخي‌ به‌ دو هزار سال‌ پيش‌ مي‌رسد.

 

هردودت‌ مورخ‌ مشهور يوناني‌ نوشته‌ است‌ : روميان‌ به‌ خاطر زيبائي‌ و اشتهار زربفت‌هاي‌ سنتي‌ ايران‌ همه‌ ساله‌ مبالغ‌ هنگفتي‌ مي‌پرداختند. فيلوسترات‌ نيز گفته‌ است‌ : اشكانيان‌، خانه‌ هاي‌ خود را با پرده‌هاي‌زري‌ يراق‌ دار كه‌ از پولكهاي‌ نقره‌ و نقوش‌ زرين‌ ، تزئين‌ شده‌ بود مي‌ آراستند. بدون شك بافتن پارچه‌هاي زربفت، مانند قالي و گليم از زمان هخامنشيان در ايران مرسوم بوده است زيرا در بسياري از نقوش برجسته تخت جمشيد، شوش و حتي پاسارگاد، نقوشي در حاشيه هاي لباس شاهنشاهان و درباريان به چشم مي خورد كه حاكي از اين است كه لباس آنها از پارچه هاي زربفت بوده،به علاوه در حاشيه لباده و حاشيه آستين‌ها و يقه لباس، قطعاتي از طلاي ناب به شكل شير، مرغ، ستاره با گل پنج‌پر و يا نقوش هندسي مانند مثلث و غيره مي‌دوختند و بسياري از اين قطعات طلا، امروزه در موزه ايران باستان و موزه هاي ديگر دنيا موجود است كه متعلق به عهد هخامنشي مي‌باشد.

 

نساجی ایران در این دوره به ویژه در بافت پارچه‌های ابریشمی، پشمی نرم و لطیف مشهور بوده و شاهان هخامنشی به داشتن لباس‌های زیبا و فاخر شهرت داشتند. اسکندر مقدونی با همه دشمنیش با ایرانیان، بنا به نوشته های هرودوت و پلوتارک از هنگام ورود به ایران تا هنگام مرگش، لباس‌های زربفت ایرانی بر تن می‌کرد. پس از نابودی هخامنشیان، و در دوره اشکانیان دیگر آن شکوه و بزرگی در صنایع و هنرها ، به ویژه در بافندگی، بوجود نیامد ... تنها چند تکه از پارچه‌های ابریشمی در سرزمین لولان در چین پیدا شده که در آن روزگار آخرین مرز ایران در شرق دور بوده است.

 

از دوره ساسانيان نيز در كليساها و موزه‌هاي خارج از ايران، نمونه‌اي متعدد زري موجود است. بسیاری از تاریخ‌دانان بر این باور هستند که این دوره، دوره شکوفایی و طلایی هنر و تمدن ایران بوده است. بسیاری از بافته‌های این دوره در کلیساها و موزه‌های غرب، به یادگار مانده است.

 

زري‌هاي دوره ساسانيان به قدري مورد توجه بود، كه از تمام نقاط دنيا خواستار آن بودند و وقتي كسي به ايران مسافرت مي‌كرد، بهترين هديه اي كه مي توانست به ميهن خود ببرد يك قطعه زري بود.

 

پس از یورش تازیان به سرزمین ایران، شیرازه‌ی فرهنگ و تمدن ایران از هم گسیخت به ویژه در زمینه‌ی بافت پارچه‌های زربفت. این وضعیت اسفبار در ایران ادامه داشت تا زمان سلجوقیان.دروران سلاجقه را باید دوران شکوفایی دوباره‌ی هنر ایران دانست. از آن دوره حدود ۵۰ تکه پارچه باقی مانده است که اوج هنر در آنها دیده می‌شود. در این دوره پیچیده‌ترین نقشه‌ها بافته می‌شد.

 

پس از سلجوقیان، هنر رو به خاموشی گرایید و یورش مغولان از خاور دور به ایران، همه چیز و همه کس را تا لبه‌ی پرتگاه نابودی پیش برد. در دوران مغولان کشتار و ویرانی چون شبحی تار بر ایران سایه انداخته بود و باالطبع هنرمندان هم نه مجالی برای خودنمایی داشتند و نه حکومت چنینی چیزی می‌خواست. هر چند که در اواخر حکومت مغولان اوضاع اندکی رو به بهبود رفت اما هیچگاه شکوه دوران پیشین، تکرار نشد.

 

آشنایی فن زری‌بافی, هنرهای دستی و سنتی

پارچه‌های زربفت تن‌ پوش‌ پادشاهان، وزیران، بزرگان، درباریان‌ به‌ کار می‌رفت‌

 

فن زري بافي در دوران صفويه به منتهاي كمال خود رسيد. به حقيقت بايد گفت دوران صفويان، اوج شكوه و بلندي هنر و تمدن ايرانيان بوده است كه پس از اسلام مانند آن ديده و شنيده نشده است. و امروز اگر کسی به کارگاههای زری بافی هنرهای زیبای کشور مراجعه کند، با دیدن دستگاههای زری بافی آن کارگاههای که نمونه ای از دستگاههای قدیم است توجه خواهد کرد تا چه حد فن زری بافی در عهد صفوی تکمیل شده بود.

 

آنان دوباره نام ايران را در انديشه‌‌ها زنده كردند. پارچه‌هايي كه در دوران شاه عباس بافته مي‌شد، در همه‌ي تاريخ مانند ندارد. شاه عباس در اصفهان كارگاهي بهنام كارگاه شاهي ساخته و از هنرمندان زري‌باف مي‌خواهد تا در آنجا كار كنند. اين كارگاه به شكل انحصاري براي دربار شاهي پارچه‌هاي بسيار نفيس مي‌بافت و نام آن شهره‌ ي آفاق گشته بود. از اين دوران هم نمونه‌هاي بسياري باقي مانده كه حتي امروز، ديگر كسي نمي‌داند كه آن استادان زبردست، اين پارچه‌‌ها را بافته‌اند!! 

 

با سقوط صفويان به دست افغانها، چراغ هنر ايران هم رو به خاموشي گراييد. افشاريه و زنديه و قاجاريان هم هيچ كاري براي نجات آن انجام ندادند. 

در دوران پهلوي ديگر كسي خبري از بافت پارچه‌هاي زربفت و مخملين و گرانبها نداشت. تنها برخي خانواده‌ها پنهاني در خانه خود پارچه‌هايي بافته و پس از كهنه كردن آن به نام پارچه عتيقه، به قيمت گزاف آن را مي‌فروختند... كاشان يكي از شهرهايي بود كه از آغاز در بافت پارچه‌هاي گوناگون شهره بود. استاد محمد خان نقشبند اين هنر را دوباره زنده مي كند و فرزندانش راه پدر را ادامه مي‌دهند. در دوران پهلوي به دليل نياز دربار براي لباسهاي زربفت چه براي پوشش و چه براي هديه دادن، بار ديگر بافت پارچه‌هاي زرباف رونق گسترده‌اي گرفت به ويژه در زمان تاج‌گذاري كه لباس‌هاي دربار بايد از اين پارچه‌هاي بافته مي‌شد..... .

 

با ورود ماشين هاي بافندگي و آسان شدن فن بافت در اوايل دوره پهلوي، اين هنر تقريباً به جز در چند زيرزمين خانه هاي سنتي كاشان، يزد و اصفهان، در جاي ديگري وجود نداشت. تا اينكه خبر بافت پارچه‌هاي زربفت در كاشان به گوش رضاشاه مي‌رسد و همزمان با گشايش مدرسه صنايع مستظرفه قديم يكي از استادان بزرگ اين رشته به نام محمد طريقي از كاشان به تهران منتقل شد و اين رشته رو به نابودي را در شرايط سخت گسترش داد و شاگردان بسياري تربيت كرد، تاجايي كه در سال 1352 در تهران اساتيد متخصص در رشته بافت زري و مخمل به بيش از هفتاد نفر رسيده بودند. اما اكنون استاداني كمتر از تعداد انگشتان دست در اين رشته فعاليت دارند. 

 

پس از انقلاب چون كسي نيازي به اين لباس‌ها نداشت كم كم بافت آنها محدود شد و حتي صادرات آن هم قطع گرديد. بسياري از استادان رفته رفته بازنشسته شده و بسياري هم چهره در خاك پنهان كردند. بسياري از دستگاه‌هاي بافت، ديگر بافنده‌اي ندارد و دير يا زود مي‌شنويم كه اين هنر ارزشمند و باشكوه ايران، پس از قرنها براي هميشه نابود گشت و تنها بايد در موزه‌هاي كشورهاي غربي نمونه‌هاي آن را ببينيم اكنون‌ تنها در كارگاه‌ زري‌بافي‌ سازمان‌ ميراث‌ فرهنگي‌ كشور در تهران‌ و هنرستان‌ هنرهاي‌ زيباي‌ اصفهان‌ و ميراث‌ فرهنگي‌ كاشان‌، نمونه‌هایي ‌از انواع‌ زري‌ و مخمل‌ بافته‌ مي‌شود. 

 

كاشان شهری است که از قدیم الایام هنر نساجی آن شهره آفاق بوده و زمانی در این شهر بیش از چهل نوع پارچه مختلف بافته می شده است. امروزه از آن همه تنوع فقط می توان چندتایی (و از جمله زری بافی) را در کارگاهی به نام مرکز هنرهای سنتی کاشان واقع در خیابان غیاث الدین جمشید و در کنار برج و باروی هزار ساله شهر مشاهده نمود. 

 

آشنایی فن زری‌بافی, هنرهای دستی و سنتی

پارچه زربفت؛ نوع بافت: دارایی و اطلسی؛نقشه: ترنج؛بافنده: استاد سید رضا الهامی

 

مواد اولیه

مواد اولیه پارچه‌های زربفت، از بهترین نوع ابریشم طبیعی ایران انتخاب می‌شود. همچنین یکی از مهم‌ترین مواد اولیه، گلابتون است. از گلابتون بیشتر دربافت پارچه‌های زربفت استفاده می‌شود.آن چیزی که باعث درخشش و گران‌بهایی ویژه‌ی پارچه‌های زربفت می‌شود، گلابتون است.

 

گلابتون چیست

گلابتون رشته‌ای سیمی بسیار نازک است که درون آن یک رشته نخ ابریشم قرار دارد و بر روی آن، لایه‌ای از زر (طلا) کشیده شده است. گابتون دو نوع است:

• گلابتون خارجی

• گلابتون ایرانی

گلابتون خارجی از هند می‌آید و بسیار ظریف است. گلابتون ایرانی هم تنها در اصفهان ساخته می‌شود.

 

رنگ‌ها و نقش‌ها

نقوش‌ پارچه‌ های‌ ساسانی‌ در تناسب‌ و هماهنگی‌ طرح‌ و رنگ‌ به‌ نهایت‌ درجه هنری‌ رسیده‌ بود. ترکیبات‌ نقوش‌ ساسانی‌، برگرفته‌ از مرغ‌ و پرندگان‌، جانوران‌ و شکارگاه‌ و سواران‌ و طرحهای‌ تجریدی‌ و انتزاعی‌ بود. پس از ساسانیان‌،به‌ علت‌ حرمت‌ بهره‌ گیری‌ از طلا برای‌ مردان‌ ،مدتی‌ نسبتا" دراز، بافت‌ پارچه‌های‌ زربفت به‌ تعویق‌ افتاد تا اینکه‌ بافتن‌ پارچه‌های‌ زربفت،در دوره‌ سلجوقیان‌ رونق‌ یافت‌. در دوره‌های‌ اسلامی‌ ، نقوش‌ حیوانات‌ و پرندگان‌ مانند شیر،عنقا و عقاب‌ که‌ زربفت‌ شده‌اند و در متن‌ پارچه‌ها ،جلال‌ و شکوهی‌ داشتند از پیشرفت‌ تکنیک‌ پارچه‌ بافی‌ درعصر سلجوقیان‌ است‌ .

 

طرحهای‌ شقایق‌ و نیلوفر آبی‌ نیز از عناصر تزئینی‌ در بافت‌ پارچه‌ های‌ این‌ دوره‌ است‌ . در دوره‌های‌ بعد ،تدریجا"طرحهای‌ تازه‌ای‌ به‌ ابتکار طراحان‌ و بافندگان‌ ایران‌ به‌ منّصه‌ ظهور رسید ودر هویتی‌ مستقل‌ ، دوره‌ معتبر و اصیل‌ نساجی‌ صفویه‌ را بنیان‌ نهاد. اما پیش‌ از آن‌ یعنی‌ در عصر مغول‌ ،سالهای‌ فراموشی‌ نساجی‌ ایران‌ بود و زری‌ بافان‌ از بیم‌ مرگ‌ ، متواری‌ شده‌ و در خفا می‌زیستند . تزئین‌ پارچه‌های‌ یاد شده‌ عبارت‌ بوداز اشکال‌ انسانی‌،تصویر حیوانات‌ و پرندگان‌ وگل‌ و گیاه‌ و گاهی‌ نیز تصاویر داستان‌های‌ رزمی‌ و بزمی‌ برآن‌ها نقش‌ بسته‌ است‌ .

 

به لحاظ کیفیت طرح ها و نقش های به کار رفته در دوره های قبل و بعد از اسلام، هر دوره ای بیانگر اصالت فرهنگی و تاریخی زمان خویش است و همسانی و اتحاد کاملی با دیگر هنرهای آن روزگار دارد. به طور مثال، طرح هایی را که بر روی ظروف فلزی دوره ساسانی و سفالینه های آن زمان دیده می شود بر روی پارچه های آن زمان نیز می توان یافت و یا در دوره اسلامی، طرح هایی را که به شکل شکارگاه ترسیم می شده با همان شیوه و سبک می توان در پارچه ها رؤیت کرد.

 

کاربرد پارچه‌های زربفت

این‌ پارچه‌ ها، برای‌ تن‌ پوش‌ پادشاهان، وزیران، بزرگان، درباریان‌ به‌ کار می‌رفت‌ . همچنین به عنوان یک هدیه ارزشمند در دربار شاهان ایران برای هدیه دادن به شاهان بیگانه به حساب می‌آمد.

 

بافندگان مشهور گذشته

نساجان‌ و بافندگان‌ مشهور این‌ عهد ،عبارت‌ بودند از:

غیاث، عبدالله بن غیاث، ابن محمد، معزالدین، ابن غیاث، عیسی عباسی، خواجه قیاس الدین علی نقشبند، حسن بن غیاث، یحیی بن غیاث، معز الدین غیاث، آبان محمد، محمد خان کاشی، علی خان کاشی، اسماعیل کاشی

 

بافندگان مشهور امروز

نام حدود پنجاه نفر از استادان بزرگ کارگاه زری‌بافی تهران از سال 1309 خورشیدی تا 1369.

حبیب الله طریقی محمد طریقی عباسعلی طریقی عباس طریقی کاشانی محمد فرزاد محمد دهقانی، حسن درویش ، سید عبدالله سلامی ، سید مهدی آشفته، حبیب الله واقفی ، محمد مفتخری‌نژاد، اسلام رحیمی، عباس نوایی مقدم ، سید رحیم حسینی، عبدالله پورکاشانی ، سید قدیر صفوی ساوجی، حسین سمنانی زاده، رضا الهامی ، سید علی آشفته، فضل‌الله صدفی پور، رضا اشراقیان، محمد اشراقی، ذبیح‌الله احمدی ، علی جان عسکری، یدالله معتمدی، رضا رضایی جلفایی، کریم خفایی‌پور، رضا عشاق، حسین رضایی، تقی دارایی‌باف، سیف‌الله مناجاتی کاشانی، ماشاء‌الله عنایتی کاشانی، سید حسین مژگانی ، سید مهدی مژگانی ، صمدعلی شکوه‌فر، محمود محمودی ، محمد سلیمیان ، دلاور هاشملو، عیسی هاشملو، عباد هاشملو، قربان ریوندی، اصغر بهمن‌آبادی، زینب حقیری. 

 

مهم‌ترین مراکز بافت

مشهورترین مراکز نساجی در دوره صفویه، شهرهای کاشان، اصفهان، یزد، هرات، تبریز، رشت، مشهد، قم، ساوه و... بوده است. اما بافندگان شهرهای کاشان، یزد و اصفهان در بافتن پارچه های نقش‌دار شهرة آفاق بودند.

 

پارچه‌های زربفت تاریخی

قدیمی‌ترین زری از دوران صفوی، زری‌هایی است که چندین سال پیش در نزدیکی آرامگاه بی بی شهربانو در قبر یکی از بزرگان عهد سلجوقی پیدا شد و امروز قطعات مختلف آن در موزه های مختلف دنیا پخش شده است. باز از آن قدیم تر اطلاعی است که نویسندگان قرون 2 و 3 هجری به ما می‌دهند و آن این است که ایالات خوزستان، گیلان، استرآباد، طبرستان و خراسان هر کدام سالانه مقدار زیادی پارچه‌های ابریشمی و زری به صورت مالیات به دربار خلفای عباسی می‌فرستادند.

 

آشنایی فن زری‌بافی, هنرهای دستی و سنتی

 

آشنایی با نحوه بافت

اصطلاحات بافندگي : قبل از آنكه به نقشه برداري از بافت هاي گوناگون زري بافي بپردازيم و قسمتهاي مختلف آنرا بطور خلاصه شرح دهيم لازم است با اصطلاحات بافندگي آشنا شويم، در بافندگي رشته نخهاييكه طول پارچه را تشكيل مي دهد (تار) و نخهاييكه در عرض پارچه قرار گرفته و به تار مي پيوندد (پود ) مي نامند براي اينكه پارچه اي بافته شود بايد تارهاي پارچه با پود آن بپيوندند براي حصول به اين پيوستگي بايد هر بار كه ماكوي حامل پود در دستگاه رفت و آمد مي كند قسمتي از تارها بالا بيايد و قسمت ديگر پايين بماند.

 

در فاصله اين دو قسمت كه آنرا (پا) مي نامند پود جا ميگيرد و همينكه پود بوسيله شانه فشرده شد پا عوض مي شود يعني دسته ديگري از پا ها بالا مي آيد و تار هاييكه بالا بوده اند پايين مي روند بدين طريق است كه ميان تار و پود پيوستگي حاصل و پارچه بافته مي شود و اصولا براي بافتن هر نوع زري و مخمل زري بايد رشته هاي تارو پودكه در دستگاه بافندگي هر كدام محل خاص و هر محل اصطلاح مخصوص خود را دارد و در جاي خود قرار مي گيرد تا امر بافندگي امكان پذير شود

 

چله كشي و اقسام آن :

چله كشي عبارت است از گذراندن تار از ورد ها طبق روش مخصوص . انواع و اقسام آن مطابق با تصويرهايي از چند نمونه بشرح زير مي باشد. 

 

آشنایی فن زری‌بافی, هنرهای دستی و سنتی

 

تافته روي 4 ورد با چله كشي متوالي

پس از آنكه چله كشي به پايان رسيد بايد كليه تار ها را از شانه گذراند معمولا تار از شانه اي كه در هر سانتي متر يا هر اينچ داراي دندانه هاي مختلف است مي گذرد . ممكن است از هر دندانه شانه 1-2-3-4-5 تار يا بيشتر عبور داد و اين كم و زياد شدن تعداد تار بمقدار تارهاي عرض پارچه اي كه مي خواهيم ببافيم بستگي دارد، پس كار شانه عبارت است از

1- عرض پارچه را ثابت نگه مي دارد

2- پود ها را بطور يكنواخت پهلوي يكديگر نگه ميدارد

 

چله كشي و گذراندن تار از ورد ها

نقشه و علامات قراردادي :

 

نقشه عبارات است از طريقه پيوستن تار و پود ،كه با دو روش نقشه بافت و حركت وردها مي باشد و بطور مختصر آنرا شرح مي دهيم ، علامت قراردادي ، براي روش اول در موقع ترسيم نقشه پارچه بر حسب اينكه دستگاه حركت ورد در طرف راست يا چپ دستگاه بافندگي قرار گرفته باشد، درهمان سمت نقشه چكشي ،خطوطي در امتداد وردها رسم مي شود كه هر يك نمايش يك تار يا يك دور رفتن يا برگشتن ماكو را نمايش مي دهد بافتهاي مختلف در زري بافي بسيار زياد است و موارد استثنايي نيز در بافتها يافت مي شود كه در كتاب صد سال زري بافي ايران اثر استاد محمد طريقي بطور كامل و دقيق آمده است.

 

آشنایی فن زری‌بافی, هنرهای دستی و سنتی

 

ريسمان كشي متوالي

تهيه نقشه :

 

 

آشنایی فن زری‌بافی, هنرهای دستی و سنتی

 

پس از اتمام طراحي بافت و مراحل مختلف چله كشي طرح و نقش مورد نظر توسط طراح كه معمولا از بين اساتيد بزرگ نقاشي مي باشند تهيه مي گردد و با توجه به تراكم تار و پود طرح مورد نطر به روي كاغذ شطرنجي انتقال داده مي شود اين كار توسط نقشه كشهاييكه كاملا به طرح و انتقال آن بر روي كاغذ شطرنجي آشنايي دارند انجام مي گردد طراحان بايد از همه نكات نقشه كشي اطلاع داشته باشند. پس از انتخاب طرح و انتقال آن روي كاغذ شطرنجي از طريق ريسمان كشي نقشه بافته مي شود. 

 

مراحل رنگرزي ابريشم

مراحل رنگرزي ابريشم و روشهاي آن با رنگهاي نباتي مهمترين عامل بوجود آوردن زيبايي پرشكوه و دلپذير زري هاي ايران است رنگها معمولا از گياهان گرفته مي شوند و ماده رنگ كننده آنها از ريشه يا تنه درختان ، برگها ، گلها ، ميوه ها يا پوست آنها باشد، بعنوان مثال رنگهاي طبيعي كه مورد استفاده بوده و اطلاعات كامل آنها در دسترس است عبارتند از: 

1- پوست گردو

2- ريشه رناس

3- زرد چوبه

4- پوست انار

5 - زعفران

6- قرمز دانه

7- نيل

8- برگ سماق و غيره 

9-اسپرك

 

دستگاه زري بافي ، وسايل و ابزار مورد نياز

دستگاه زري بافي و مخمل زري از قديم الايام از (چوب يا الوار) ساخته مي شده ابزار و وسايل مورد نياز نام و اصطلاح هايي را كه بكار مي رود بشرح تصاوير زير جهت آگاهي و آشنايي بينندگان ، دانش پژوهان و علاقمندان تهيه و تقديم مي گردد.

 

آشنایی فن زری‌بافی, هنرهای دستی و سنتی

 

منبع: rasekhoon.net